ŞAHKULU SULTAN DERGÂHI VAKFI

2025 YILI FAALİYETLERİ

KÜLTÜREL ETKİNLİKLER

Kadim Alevi –Bektaşi inanç merkezimiz, tüm dünyada toplumun gözbebeği olan Şahkulu Sultan Dergahı son kırk yılda olduğu gibi, halkımıza, inancımıza, toplumumuza her boyutta hizmet vermeye 2025 yılı boyunca da devam etmiştir.

Kültürel anlamda hiçbir Alevi –Bektaşi kurum ve kuruluşunun yapamayacağı şekilde dergâhımız bünyesinde yaklaşık seksen söyleşi, on inanç içerikli ziyaret gerçekleştirilmiş, aydın, gazeteci, siyasetçi onlarca önemli isim ve on binlerce insan dergâhımızda ağırlanmıştır.

Alevi – Bektaşi yol ve erkânına uygun bir şekilde her zaman olduğu gibi Hızır, Sultan Nevruz, Muharrem Erkanları zamanında yerine getirilmiş, ulusal günlerimiz olan 23 Nisan, 19 Mayıs, 29 Ekim ve 10 Kasım günlerinde de etkinliklerle yurdumuzun temel yapı taşı olan Atatürkçü Cumhuriyetimizin her zaman yanında olduğumuz etkinliklerimiz, basın açıklamalarımızda kamuoyuyla paylaşılmıştır.

Vakfımız yönetim kurulu başkan Hikmet Yılmazkaya başkanlığında, tüm yönetim kurulu üyeleri, çalışanlar ve dergâhımıza gönül verenlerce tüm bu etkinlikler büyük bir özveriyle gerçekleştirilmiş, gelen herkes memnun edilip, çok verimli bir yıl geride bırakılmıştır.

Tarihsel Veriler Işığında;

• 5 Ocakta tüm çalışanlarımız ve hizmet edenlerimizle yeni yılın ilk günlerinde bir araya gelip sohbet edilmiştir.
• 9 Ocak’ta Hakk’a yürüyen, Alevi toplumuna hizmetleri olan Pir Sultan Abdal Kültür Derneği Eski Başkanı Murteza Demir için baş sağılı mesajı yayınlanmıştır.
• 12 Ocak’ta özellikle Rumeli yöresinden gelen (Bulgaristan) canlarımızın yoğunlukla hizmet gördükleri Cem Vakfı Cennet Mahallesi Cemevi'nden Veli Altın Babamız başkanlığındaki çok değerli canlarımız dergâhımızda ağırlanıp, dergâh hakkında kendilerine bilgiler sunuldu.
• Aynı gün Hakk’a Yürüyüşünün 117. Yılında Şahkulu Sultan Dergâhımızın Postnişini Mehmet Ali Hilmi Dedebaba’yı andığımız mesajımızı yayınladık.
• Birçok ödül sahibi değerli edebiyatçımız Gürsel KORAT ve Prof. Dr. Çiğdem BOZ hocamızın katılımıyla dergâhımızda gerçekleştirilen söyleşinin videosunu yayınlayarak, bunun geniş kesimlere ulaşmasını sağladık.
• 19 Ocak’da Gözcü Baba Hazire Alanı’nda hukuki olmayan bir şekilde yapılan kazılarla ilgili kamuoyunu bilgilen bir açıklama yayınlayarak, tüm Alevi – Bektaşi kamyonu ve kurumları bu konuda haberdar ettik.
• 26 Ocak Pazar günü Gazeteci Ali Kemal Erdem’in konuşmacı olarak katıldığı Uğur Mumcu ve Siyasi Cinayetler konulu sohbetimizi gerçekleştirdik.
• 01 Şubat Cumartesi günü Eski Kültür Bakanı, ATA Partisi Genel Başkanı, Araştırmacı – Yazar Namık Kemal Zeybek’in konuşmacı olarak katıldığı bir söyleşi gerçekleştirdik.
• 14 Şubat Hızır Orucumuzun ilk gününde İçişleri Bakanı Sayın Ali Yerlikaya, İstanbul Valisi Sayın Davut Gül, Kadıköy Kaymakamı Sayın Muhittin Pamuk, Kadıköy Belediye Başkanı Sayın Mesut Kösedağ, İstanbul Jandarma İl Komutanı Tümgeneral Sayın Yusuf Kenan Topçu ve Alevi kurumlarının kıymetli yöneticileri Dergâhımızı ziyaret ettiler.
• 15 Şubat 2025 Cumartesi günü; Prof. Dr. Çiğdem Boz, Yazar Süleyman Zaman, Hüseyin Elmas Dede, Yazar Ayhan Aydın konuşmacı olduğu, Ulaş Özdemir’in bir dinleti sunduğu Hızır Etkinliğimizi geniş bir katılımla gerçekleştirdik. Ardından dergâh dedelerimizin yürüttükleri Hızır Cemi’ni yaptık.
• 1 Mart’ta Alevi Kadın Dayanışması'nın, 8 Mart Dünya Emekçi Kadınlar Günü’ne ilişkin Şahkulu Sultan Dergâhı Konferans Salonu’nda düzenlediği program yoğun ilgi gördü.
• İstanbul ve şehir dışından onlarca cemevinde görev alan kadınların emeğiyle inşa edilen etkinlikte söz alan Şahkulu Sultan Dergâhı Yönetim Kurulu Üyesi Nazife Doğan, "Sen ben yok, biz varız; dik durarak yolumuza koyulduk" dedi.

• 2 Mart’ta Genç Zakirler Buluşması’nda; Taşdelen Cem Evi zakirleri; Ulaş Aydın, Cem Can Polat, Çetin Vural - Karacaahmet Sultan Dergahı Zakirleri; İzel Çankaya, Eyüp Can Çankaya, Umut Can Esenboğa - Kazımkarabekir Cem Evi Zakiri; Onur Çakan - Şahkulu Sultan Dergahı Zakiri; Erencan Çelik sahnede yer aldılar. Kendilerine çok teşekkür ediyoruz.

• Avusturalya’da bulunan yönetim kurul üyemiz Kamber Yıldırım nezdinde; Australia Dandenong Cemevi genel kuruluna katıldık. Yönetime ve A.A.F (Australia Alevî federasyonu başkanı Serdal beye ve federasyon eski başkanı ve federasyon sözcüsü Sızan Saka'ya ilgilerinden dolayı teşekkür ediyoruz.
• 8 Mart’ta Suriye’de Alevilere yönelik katliamı protesto ettiğimiz basın bildirimizi yayınladık.
• 9 Mart’ta tüm Alevi kurumlarıyla birlikte Suriye konsolosluğuna dönük, konsolosluk yakınlarında Suriye’deki Alevi Katliamını kınayan geniş çaplı basın açıklamasına katıldık.
• 12-15 Mart 1995 Gazi ve Ümraniye’de Alevi toplumuna yönelik katliamın yıldönümünde can kırımını protesto ettik.
• 18 Mart’ta Çanakkale Geçilmez, diyerek şehitlerimizi andık.
• 21 Mart’ta Hz. Ali’nin doğum günü nedeniyle dergâhımızda süt dağıtımı yaptık.
• 21 Mart’ta büyük Halk Ozanımız Âşık Veysel’imizi andık.
• 23 Mart’ta Şahkulu Sultan Dergâhı’nda, Sultan Nevruz / Hz. Ali'nin doğumu aşkına gülbanklar okundu, lokmalar pay edildi, gelen halkımıza süt dağıtımı yapıldı.

Şahkulu Sultan Dergâhı Konferans Salonunda Sultan Nevruz ve Âşık Veysel Anması Etkinliği'ne; Araştırmacı - Yazarlar, Dr. Mehmet Yardımcı, Metin Turan, Sabri Koz, Ayhan Aydın konuşmacı olarak katıldılar... Adnan Kılıç, İlyas Şimşek, Erkan Çanakçı, Tuğba Karaca Âşık Veysel'den türküler okudular...

• 28 Mart’ta Değerli gazeteci yazar Sayın Rıza Zelyut'un oğlu kıymetli ekonomist Evren Devrim Zelyut'un Hakk'a yürümesiyle ilgili bir basın bildirisi yayınladık.
• 29 Mart’ta Genel Kurumuzu büyük bir olgunluk içinde yaptık.
• 7 Nisan günü; Hacı Bektaş Veli Dergâhı Postnişini, Şahkulu Sultan Dergâhı Mütevelli Heyeti üyesi çok sevgili Veliyettin Ulusoy Şahkulu Sultan Dergâhı’nı ziyaret etti.
• 11 Nisan’da Kadıköy’de; Suriye’de Alevilere yapılan katliama yönelik İstanbul Alevi Kurumları’nın ortak basın açıklamasına katıldık.
• 23 Nisan Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı nedeniyle çocuklarımızı çeşitli etkinlikler düzenleyerek dergâhımızda ağırladık.
• 19 Nisan’da; Şahkulu Sultan Dergâhı’nda Âşık Daimi ve Derviş Kemal Anıldı. Ozanlık geleneğinin iki önemli değerli ismi; birisi Erzincan’da doğup Türkiye’ye mal olan Âşık Daimi (28 Şubat 1932 - 17 Nisan 1983) diğeri aslen Rumeli’den Yunanistan’da doğup yaşamını Edirne Uzunköprü’de sürdüren Derviş Kemal (1930, 25 Nisan 2015), Cumhuriyet Dönemi Ozanlık Geleneğini sürdüren iki önemli değerimizdir. Araştırmacı – Yazar Süleyman Zaman ve Araştırmacı – Yazar Ayhan Aydın’ın konuşmalarıyla her iki ozanın ozanlık kimlikleri üzerinde konuşmalar yapıldı. Süleyman Zaman ozanların yaşam öykülerini anlattığı konuşmasında, her iki ozanın da şiirlerinden örnekler sundu. Derviş Kemal’i yakından tanıyan, ondan etkilenen ve ona şiirler de yazan Hasan Öztürk Derviş Kemal’den ve Âşık Daimi’den türküler, nefesler söyledi. Etkinlik sonrasında içimizden bir değer olan Ayşe Azak da nefesler söyledi.

Herkese günaydın,

Değerli üstat Ragıp İncesağır tarafından kaleme alınan ve bir solukta, kimseyi sıkmadan okunabilecek farklı bir tarih kitabı...

Su Yayınları arasından çıkan, "Halktan ve Haktan Yana Bir Tarih Okuması": ECDADIMIZ

Resimlerle, belgelerle zenginleşmiş, özellikle gençlerimize önerebileceğimiz akıcı üslübuyla bir bilgi aktarım aracı...

Haydi buyurun, ağlayıp sızlamayı, "bize resmi tarih dayatılıyor, biz gerçekleri nereden öğreneceğiz" demeyı bırakın da bu kitabı alın okuyun, bir başlangıç yapın, alıp bir gence de hediye edin...

Selam ve sevgilerimle...

Haydi sağlıcakla kalın...

Evinizde küçük bir kütüphane oluşturma aşkı ve dileğiyle...

Ayhan Aydın

2 Mart 2026

Ecdadımız, Ragıp İncesağır, Su Yayınları, (Resimli 175 sayfa), 1. Baskı Ocak 2021, İstanbul

Dr. Mehmet Yardımcı’dan Kul Himmet Kitabı

Ömrünü halkbilimi çalışmalarına adamış çok değerli akademisyen, yazar hocamız Dr. Mehmet Yardımcı tarafından hazırlanan Yaşamı Sanatı ve Şiirlerinin Yorumlarıyla KUL HİMMET kitabını daha önce okumuştum.

Sevgili hocamız tüm Alevi – Bektaşi Kültür Dünyası’ndaki en büyük halk ozanlarımızdan birisi olan Kul Himmet ile ilgili güzel bir araştırma yapmış, ilgili kitabı kaleme almıştır.

Kitapa Kul Himmet’in yaşamı, yaşadığı dönem, Kul Himmet’in sanatı, dili, şiirleri, şiirlerinde işlediği konular, Kul Himmet’in etkilendiği çevre, ozanlar geniş bir şekilde ele alınmıştır.

Ayrıca en geniş şekliyle deyişleri, şiirleri de bir araya getirilmiş önemli bir hizmet yerini bulmuştur.

Değerli hocamızın gönlüne, kalemine, yüreğine sağlık.

Büyük Alevi – Kızılbaş – Bektaşi dünyasına bakında felsefenin, düşüncenin, öğretinin, inancın en önemli taşıyıcı unsurlarının başında yer alan Halk Ozanlarının -/ Halk – Hakk- Âşıklarının ölümsüz dizeleriyle yüzyılları aşan kimlikleriyle, şiir güçleriyle, özleriyle bizlere ve geleceğe uzandıkları görülmektedir.

Betimsiz bir Hakk – Muhammed – Ali / Ehlibeyt sevgisiyle yoğrulan ulu Alevi – Bektaşi ozanlarının dünyaları, şiirleri ortadadır.

Onlar dünya durdukça bu büyük öğretinin temellerini ortaya koydukları ölümsüz eserleriyle her daim yaşayacaklardır.

Doğa –insan – çekilen her türlü dert, tasa, kaygı bu büyük ozanların şiirlerinde tüm çıplaklığıyla ortaya serilmiştir.

Öz Türkçeazılan şiirler her kesimden insanın anlayacağı çok derin bir duygusallıkta, lirik bir şekilde çağların tüm sınırlarını aşmıştır, aşmaktadır, aşacaktır.

Alevisiyle, Sünnisiyle, Hıristiyanıyla, İnananıyla, İnanmayanıyla, Materyalistiyle, Genciyle, Yaşlısıyla, Okuyanıyla, Okumayanıyla bu ölümsüz ozanlar, ölümsüz dizelerinde tüm varlıklarını ortaya koymuşlardır.

Ama sadece ve sadece; kişiliğini, karakterini kaybetmiş, şuurunu yitirmiş, bazen de birilerinin paralı ajanları olarak bu toplumun içine girenler tarafından çarpıtılmakta, bu çırılçıplak açık olan söz betimlemelerinde çok farklı anlamlar arayan tarih yıkıcılar insanları yanıltma yoluna gitmektedirler.

Bin yıldır bu topraklarda yaşanan bir Alevi – Kızılbaş – Bektaşi gerçeği vardır, şimdi ise bin yıllık gerçeğin altında boğulan inkârcılar türemiştir.

Bu yol sahipsiz değildir, bu yolun sözde öncüleri dedeler, babalar, sözde ozanlar, sözde kurum başkanları yolun değerlerini kullanıp kendi siyasi menfaatleri ve kişisel çıkarları için görüntüler veredursunlar, bu günlerde geçecek, beş yüz yıl önceden bugüne ulaşan bu ölümsüz dizeler yüzyıllar sonrasına da ulaşacak, Alevilik Nedir? Diye diye çırpınan kötü niyetli insanların karşısında Alevilik – Kızılbaşlık – Bektaşilik aha budur, denilecek en yalın, en temiz, ön öz dizeler geriye kalacaktır…

Muhabbet Ehline Aşk İle…

Ayhan Aydın

19 Şubat 2026

GENE BİR GERÇEĞİN EL’OLMAYINCA

Viran bahçelerde bülbül mü öter

Gönül eğlencesi gül olmayınca

Merhemsiz yaralar onar mı biter

Gene bir gerçeğin el’olmayınca

Tabip görmeyince yara onulmaz

Rehber olmayınca Hakk’a varılmaz

Yüz bin tabur korsan küffar alınmaz

Eli Zülfikarlı Al’olmayınca

Sorarlar bunda ulu divan olur

İtikatsız talip boş kovan olur

İnler peteğinde bal olmayınca

İki melek gelir sual sorarlar

Bakarlar yüküne hurcun ararlar

Bir kılın üstüne mizan kurarlar

Geçemezsin Hakk’a kul olmayınca

Kul Himmet’im eydür dalgam taşırır

Aşka düşen âşıkları coşturur

Degme bir rehber çiğ mi bişirir

Eriyip kürede hal olmayınca (Sayfa: 78-79)

İktidarın Karanlık Hamleleri…

Milli Eğitim Bakanı değil, bildiğiniz gerici bir din baronu…

Bakan Tekin imzasıyla 81 ildeki okullara yazı gönderildi: Okullarda ramazan etkinlikleri başlıyor, 4-6 yaş grubundaki Çocuklar Camiye Götürülecek…

Dinsel değerleri ayaklar altına alan gerici zihniyet kirli ve karanlık ellerini masum çocuklarımızın üzerinden çek…

Türkiye’de okul yaşına gelmiş yüz binlerce çocuk ekonomik, ailevi, geleneksel yapılar denilerek okula gönderilmiyor. Milli Eğitim Bakanı denen adam bunları sormuyor, sorgulamıyor… Çocukların okula gitmesini özendirmek için tek bir gayret içine girmiyor…

Bu ülkede çocuklar okula aç gidiyor, yatağa aç giriyorlar…

Okullarda kültür, sanat, edebiyat, bilim bilinci yok ediliyor; ezbere bir eğitim programı okutuluyor, yapay zekâlarla, internet üzerinden ve kopya bilgilerle derslerin ve ödevlerin yapılması özendiriliyor…

Okullarda her taraf kir, pislik içinde, okullarda görevli hademe bulunmuyor, salgın hastalık yayılma riski var…

On binlerce eğitim almış öğretmenin ataması yapılmıyor…

ÇEDES programı adı altında öğrencilerimiz meslek edinmek yerine patronların ucuz işçisi yapılıyor, sanayinin kolları altında can veren bu mazlum yavrularımızın hukuk mücadelesi bile Milli Eğitim Bakanlığı tarafından takip edilmiyor…

Kırsal alanda eğitime ulaşma olanakları ortadan kaldırılıyor…

Yüz binlerce çocuk, çocuk yaşta evlendiriliyor, Milli Eğitim Bakanı olan adam bunlara bir şey söylemiyor…

Bu ülkede bugün yüz yıllık cumhuriyetin tüm çağdaş kazanımlarını yok etmek üzerine politika yürüten bir iktidar var. İdeolojileri Türk – İslam Sentezi denilen 12 Eylül işkenceci faşist darbesiyle oluşturulan bu yapı bugün tam anlamıyla ülkenin iliklerine kadar işlenmeye çalışılıyor. Kendi dinci – ırkçı ideolojisini kültür – sağlık ve her alanda olduğu gibi en önemli kale sayılan Milli Eğitim’de yani okullarda uygulamak isteyen bugünkü iktidar, hiçbir hukuk, nizam, akıl, bilim tanımadan var gücüyle yobazlığını zorbalıkla bu ülkeye dayatıyor…

Çocukların dini eğitim alıp alamayacaklarına devlet karar veremez.

Bu topraklarda yüzyıllardır süregelen gericilik bu iktidarla hortlamıştır.

Aklı yok edip din adı altında dogmalarla ülkeyi ele geçirme kararlılığında olan Türk – İslam karanlık rejiminin bugünkü adresi bugünkü iktidar ülkeyi büyük bir kaosa sürüklemek istiyor.

Kökenine bakılmaksızın “devlet Ana – devlet Baba” denilerek büyük bir güvenle ailelerin en büyük hazinleri ve kutsal yaşam öğrenim, eğitim haklarını almak için okula gönderdikleri çocuklarımızın geleceği bizzat iktidar tarafından büyük bir tehlikeye atılmaktadır.

Tarikatların Osmanlı’da bile bu kadar özgür olmadığı bugünkü devirde, her türlü ahlaksızlığın, hukuksuzluğun, vicdansızlığın yaşandığı sözde dini kurumlar bu iktidarca en muteber kurumlar olarak gösterilmekte, tüm Milli Eğitim Bakanlığı bir tarikat yurduna çevrilmek istenmektedir.

Bu açıkça Cumhuriyete, laikliğe, bilime, ulusal birlik ve bütünlüğe yönelmiş bir tertiptir.

Milli Eğitim Bakanı karanlık ellerini okullarımızdan, mazlum yavrularımızın üzerinden çek!

Kahrolsun gerici, faşist, dinci ideolojiler, rejimler…

Yaşasın demokrasi, laiklik, özgürlük ve cumhuriyet yönetimimiz…

Yaşasın kültür, sanat, edebiyat bilincimiz…

Yaşasın adalet, özgürlük, tam bağımsızlık ülkümüz…

Bayrağı yükselsin barışın, dostluğun, kardeşliğin…

Karanlıklar aydınlıklara çevrilsin…

Sevgi ve muhabbetlerimle…

Ayhan Aydın

17 Şubat 2026

EZELİ DOĞANAY

İlk kez yine şiirleriyle ismini duyduğumu hatırlıyorum. Araştırmaları, diğer çabaları dışında Cem Vakfı’nda Kültür – Basın – Halkla İlişkiler biriminde çalışırken dedelerimizin, ozanlarımızın bilgilerini derleme gayretleri içindeki gezilerimizde 2002 yılında İzmir’de kardeşleriyle de tanıştım. Ama babasıyla Varto’nun bir köyünde ağaçların dallarının yere kadar indiği, uğultusu dağları inleten rüzgârlı bir gecede de söylemiş olmuştu sevgili Ezeli Doğanay’ın.

Gezip, sohbet etme, söyleşilerle insanların bilgilerini, duygularını derleme sevdası en büyük sevdam olduğu için diyar diyar Anadolu, Balkanlar ve Avrupa gezilerim bende derin izler bıraktı.

İşte bilgeler yurdu ve benzersiz coğrafyasıyla Anadolu ve Balkanlar dışında Avrupa’da çeşitli söyleşiler bahanesiyle yaptığım geziler de benim için son derece köklü dostlukların ve insanları, yaşamları tanıma şansının doğmasına sebep oldu.

Üç kez Nihal  - Ezeli Doğanay çiftine misafir oldum Almanya’da. Öyle bir iki gün değil, en az onar günlük misafirlikler. İnsanı en yalın haliyle birebir o kişiyle yaşadığın anlarda tanırsın.

Bu can parçası insanların her şeyin ötesinde insana insan olarak değer verdiklerini, yapmacıksız, kaçamaksız bir şekilde insanla ilgilendiklerini bu misafirliklerde öğrendim.

Nihal canımız gerçekten dürüst, çalışkan, yaratıcı, kucaklayıcı bir insan olmasının ötesinde çok da yetenekli, aydınlara söyleşiler yapan, resim yapan, mücadeleci, yeni şeyler öğrenip kendisini sürekli geliştiren gerçek bir can dosttur. O dervişleri, erenleri, bilgeleri, yazarları, aydınları gönlüyle sever, onlara saygı duyar, özüyle onları benimser, hizmet etmek ister.

Ezeli Doğanay dostumuz; bir şair, araştırmacı bir yazar, gazeteci, yayıncı kimliği olan çok yönlü bir insan.

Ciddi manada çok yoğun bir şekilde okuyan, okumayı bir tutku, bir alışkanlık vs. değil, betimsiz bir şekilde bir uğraş olarak sürdüren gördüğüm en ciddi kitap okurlarından birisi. Öyle şakası yok saatler boyunca kitap okur, okuduğu kitaplardan notlar çıkarır, her bir kitabının değerini ayrı ayrı bilir, kitaba da her bir kitaptaki bilgiye de çok değer verir bir insan. Avrupa’da gördüğüm kişilere ait en zengin kütüphanelerden birisi de Ezeli Doğanay Kütüphanesi’dir.

İyi bir araştırmacı her şeyden önce kaynaklara ulaşan, onları temin eden, karşılaştırmalı olarak da hangi konuya ele alıyorsa o konuda farklı bakış açılarından onlarca kitabı usanmadan okuyup bir senteze varmak isteyen bir insandır.

İşte ben de bu seyahatler sayesinde bir yazar dostumuzun araştırma serüvenini de canlı canlı gözlemlemiş olan birisi oldum. Yazdığı kitaplar, dergi yazıları kadar, söyleşileri için de hazırlıklarıyla tanıdığım Ezeli Doğanay dostumuz kültür – sanat – edebiyat – tarih konularına eğildiği kadar özellikle halk bilimine ve şiire de çok değer verir.

Kendisi bir ozandır, dillerde, gönüllerde dizeleri vardır ama aynı zamanda Türk ve dünya edebiyatının en önemli simalarının ve de şairlerinin kitaplarını en yoğun bir şekilde okuyanlardan birisidir.

Edebiyatı sadece edebiyat eserleri olarak değil, bir toplumsal yapının da en yalın haliyle dışa vurumu olarak görerek tüm yazın dünyası arasında bir bütünlük kuran Ezeli Doğanay dostumuz da yine bu ciddi bağlantıları ciddi kitap okumalarıyla sağlamıştır.

Türk – Kürt tarihi, edebiyatı, temel aktörleri, hatta sinemadan, tiyatroya kültür dünyamızda isim yapmış bütün değerlerin yaşamlarını da araştıran, sorgulayan bir kalem olarak Ezeli Doğanay dergiler çıkarmış, radyo – televizyon programları yapmış çok yönlü bir isimdir.

İşi gücü, mücadelesi kitapların dünyasında kalmamak üzere yaşamın izini sürmek, toplumları, toplulukları, insanları tanımak, anlamak, ama bunun ötesinde sınıfsal çelişkiler yanında insan karakterleri üzerinde da kafa yormaktır.

Birçok aydınınızın yaşadığı şeydir, kitapların dünyasında kalarak yaşadığı dünyayı anlamaya çalışmak, roman kahramanları veya devrim önderlerinin kişiliğiyle bugünü bile yorumlama gayreti.

Ezeli Doğanay ise; ayağı yere basan, insan hazinesini en iyi şekilde değerlendiren bir edebiyatçı – yazardır.

Türkiye’deki etkinliklere katılan, yüzlerce ozanı, yazarı, yayıncıyı, genç yeteneği, ünlü simaları da bilen, Almanya’da da birçok kuruma giden, insanlarla söyleşiler yapan, sohbetleriyle onların dünyalarına giren, çok yönlü bir aydınla karşı karşıyayız.

Ezeli Doğanay hiç şüphesiz bir yetenektir; duygu ve düşünce süzgecinden yüzlerce kişiyi, olayı, anıyı geçirip kendi yaşamını, yazın dünyasını kuran bir yetenek.

Ezeli Doğanay, bir duygu insanıdır her şeyden önce, kökleri olan Anadolu’ya, Anadolu’nun kadim inanç ve kültür öğretilerinden Alevi kimliği, ocaklar ve kökten gelen ozanlık geleneğinin simgesi olan Karacaoğlanların, Pir Sultanların damarını iyi sürer.

Ama Ezeli Doğanay aynı zamanda devrimci bir insandır, her türlü gericiliğe, hurafeye karşı çıkar; yenilikçi, insan aklının, mantığının onu götürdüğü yerlerde insanlığın barış ve kardeşlik dolu dünyasının sesidir.

Ama o Kürt –Ermeni – Rum ayırt etmeden Anadolu toprağından başlayarak yeryüzünün neresinde olursa olsun ayrıma uğrayan, haksızlığa uğrayan, gönüllerin sızını da bilir, anlar, derinden hisseder. Nihayet yine bu gezilerimde çıkıp gitmiştik Hollanda’ya Agop Usta’ya doğru. Çünkü onunla ilgili dramları bir kitaptan okuyunca ben sabaha kadar yatamamıştım. Bunu gören Ezeli Doğanay canımız da bir yolunu bularak bağlantı kurup Türkiye’de ailesiyle türlü zulümler gören Agop Usta’yı yaşadığı Hollanda’da ziyaret etmiştik.

Araştırma kitapları okunması gereken emek verilerek yazılmış kitaplardır.

Onun şiirleri insanın gönlüne akan, yalın, içli, ozanların geçmiş bilgeliklerini toparlayan çok güzel şiirler.

Evet, Ezeli Doğanay canımızla Avrupa’da çeşitli derneklerde söyleşilere de katıldık. Ben özellikle Balkanlar’daki Alevi – Bektaşi topluluklarının durumlarını, dergâh ve ocak merkezlerini anlatırken o da zengin araştırma konularında halkımıza bilgiler sundu. Gelen soruları içtenlikle ve sabırla yanıtladı. Her gittiği yerde insanlara sevecenlikle yaklaştı. Üslubu ve davranışları çok incelikliydi.

Ama benim daha da hoşuma giden, onun evinin bir dostlar meclisi olmasıydı. Çünkü Nihal – Ezeli Doğanay çifti gelen tüm misafirleri mihman canlar olarak görüyorlar, onlara çok çok samimi davranıp, saatlerce süren bu  sazlı – sözlü sohbetlerde onlara hizmet ediyorlar, çok candan davranıyorlardı.

Yani insanı insan değeriyle karşılayıp özleriyle hizmet etmeleri, konuşmaları çok önemliydi. Çünkü her bir can değerliydi, bir varlıktı.

Zaman zaman parklarda yürüyüşler de yaptık. Bir doğa aşığı olarak benim ağaçlara, kuşlara, çiçeklere özlemimi ve sevgimi biliyorlardı. Zaman zaman birlikte kır gezileri de yapardık.

Sonuçta insanlığın ve hep bir efsane gibi söylenen “Anadolu – Türkiye sıcaklığı”ne Avrupa’da yaşatan Ezeli Doğanay’ı anlatmak çok kolay değil. O yaşadığı ortamda, iş mücadelesinde, geçimin zorluğunda ama hiçbir zaman umutsuzluğa kapılmayan, gittiği hanelerde candan ve dostane bir şekilde karşılanan ama kendi hanesini de aynı şekilde en içten şekilde mihman canlara açan bir yazarımız olarak tanıdım.

Dostluklarından, muhabbetlerinden, gezilerinden, kitaplarından çok şeyler öğrendiğim Ezile Doğanay ve bana karşı çok candan davranıp benimseyen Nihal canımın her daim bende apayrı yerleri vardır.

Yazarları sadece kitaplarıyla, söyleşileriyle değil de, insan yönleriyle, ev ortamlarıyla, sosyal çevre içinde de tanımak ayrı bir mutluluk, ayrıcalık bence.

Yine Avrupa gezilerimde beni evlerinde mihman eden diğer can dostlarımı da hiçbir zaman unutamam elbette. Onların da aynı sıcaklığı, sevecenliği, samimiyeti bence insanlığımızın halen yaşadığının en güzel kanıtlarıdır. Öyle inanıyorum ki halen tüm Avrupa’da ve dünyanın her yerinde nice nice güzel değerlerimiz vardır.

O yüzden ne insandan umut kesilir, ne insanlık biter.

Nihal ve Ezeli Doğanay canlarımı sevgiyle kucaklıyorum.

Sevgileriyle, umutlarıyla, mücadeleleriyle, eserleriyle yaşasınlar, var olsunlar.

Ayhan Aydın

14 Şubat 2026

Rumelihisarüstü  / İstanbul